MAMLAKATNI IJTIMOIY-IQTISODIY BARQARORLIGINI TA’MINLASHDA KICHIK BIZNES VA XUSUSIY TADBIRKORLIKNI RIVOJLANTIRISHNING AHAMIYATI

Turdibekova Iroda Olimjon qizi

Maqola kichik biznes va tadbirkorlik faoliyatining Oʻzbekiston Respublikasi uchun samarali bozor iqtisodiyotini yaratish sharoitida iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy oʻzgarishlar jarayonlarida muhim ahamiyati haqida. Kichik biznes iqtisodiyot va umuman jamiyatni rivojlantirish yo‘llarini optimallashtirish uchun katta salohiyatga ega. Kichik biznes va xususiy tadbirkorlik iqtisodiyotning turli sohalarini rivojlantirishga yordam beradi. Yirik korxonalar asosan an’anaviy tarmoqlarda faoliyat ko‘rsatsa, kichik biznes innovatsion texnologiyalar va yangi mahsulotlarni ishlab chiqarishga yo‘naltirilgan bo‘ladi. Kichik korxonaning o‘ziga xos xususiyati barcha turdagi resurslardan foydalanishning yuqori intensivligi va ularning sonini optimallashtirishga doimiy intilish, bu nisbatlar uchun eng maqbul shart-sharoitlarni ta’minlashdir.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

KERAMIKADAGI EPIGRAFIK MATNLARGA IJTIMOIY-MADANIY RAKURSDAN NIGOH

Toshova Sharifa Panoevna

Markaziy Osiyoning arablar tomonidan bosib olinishi bilan mintaqada g‘oliblar tili – arabcha va islom dini hukmron mavqeni egallay boshladi. Hukmron islom dini tirik jonzotlar qiyofasini tasvirlashni taqiqlagani sabab, mahalliy kosiblar keng mazmun va teran g‘oya bilan ajralib turadigan bezak usulini topishlari kerak edi. Natijada yangi bezak vositasi – epigrafika yaratildi, u badiiy ifodaning eng muhim vositasiga aylandi. Maqolada Movarounnahr va Xuroson kulollari tomonidan ishlangan epigrafik bezaklar mahalliy aholining shunchaki estetik didini aks ettirib qolmasdan, shu davr siyosiy, madaniy va axloqiy g‘oyalarini tashuvchi muhim vosita ham bo‘lgani ochib beriladi.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

15-16 YOSHLI KURASHCHILАR “OYOQLAR OLDIDAN CHALISH” TEXNIK USULINI BAJARISHDAGI KINEMATIKASINING INDIVIDUAL KO‘RSATKICHLARI

Tangriyev Alisher Jumanazarovich

Ushbu maqolada kurashchi talabalar o‘quvchilari o‘rtasida (barcha o‘ va g‘ harflari avtomatik tuzatilgani bois qizilga olinmadi) “Oyoqlar oldidan chalish” texnikasining har tomonlama kinematik tahlili keltirilgan. Metodologiya texnika davomida ishtirokchilarning oyoq-qo‘llarining burchak tezligi, trayektoriyalari va kuch hosil bo‘lishini ushlashga qaratilgan. Natijalar yangi boshlanuvchilar va tajribali amaliyotchilar o‘rtasidagi kinematik mashqlarda sezilarli o‘zgarishlarni aniqladi, ikkinchisi esa samaraliroq energiya uzatish va yuqori zarba tezligini namoyish etdi. Muhokama “Oyoqlar oldidan chalish” texnikasining samaradorligini oshirishda to‘g‘ri moslashtirish va vaqtni belgilash muhimligini, shuningdek, noto‘g‘ri bajarilganda shikastlanish ehtimolini ta’kidlaydi. Tadqiqot natijalari murabbiylar va sportchilarga o‘z mahoratini oshirish va kurash bo‘yicha optimal natijalarga erishishda yordam beradigan tushunchalarni taqdim etadi.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

O‘ZBEK ZAMONAVIY TILSHUNOSLIGIDA KOGNITIV PARADIGMANING ISTIQBOLLARI HAQIDA

Pardayev Zafar Nizomovich, Haydarov Shohqadam Mamayusupovich

Antropotsentrik yondashuv zamonaviy tilshunoslikning asosiy yo‘nalishlaridan biridir. Shunga bog‘liq holda lingvistikada sotsiolingvistika, psixolingvistika, lingvomadaniyatshunoslik, kognitiv lingvistika kabi bir qator ilmiy sohalar rivojlanmoqda. Bu esa lingvistik tadqiqotlarda til va tafakkur, til va ong aloqalari tabiatiga yanada chuqurroq kirib borish uchun zamin yaratadi. Maqolada tilshunoslikda paradigmalar almashinuvi, kognitiv paradigma va uning shakllanishi, tadqiq obyekti, istiqbollari to‘g‘risida so‘z yuritiladi.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

PEDAGOGIK KLASTER TIZIMIDA AKADEMIK MOBILLIK

Mirzarakhmonova Shakhnoza Mirzaahmadovna

Ushbu maqola mavzusiga murojaat qilish pedagog - kadrlar tayyorlash tizimining samaradorligini oshirish hamda bundan manfaatdor bo‘lgan tomonlarning sa’yi-harakatlarini integratsiyalashning tashkiliy shakli sifatidagi afzalliklarini yanada asoslash zarurati bilan izohlanadi. Har bir pedagog o‘z yo‘nalishini mukammal o‘zlashtirishi lozim ekanligi ko‘rsatib o‘tilgan.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

OLIY TAʼLIMDA SUNʼIY INTELLEKTNI INTEGRATSIYALASH: OʻZBEKISTONDA IMKONIYATLAR, MUAMMOLAR VA ISTIQBOLLAR

Mengnarov Xolmurat Ergashovich

Sun’iy intellektning (SI) oliy ta’limda joriy etilishi global miqyosda tez sur’atlar bilan rivojlanmoqda va xususiy ta’lim, talaba natijalarini yaxshilash hamda o‘qituvchilarning samaradorligini oshirish kabi muhim foydalarni taqdim etmoqda. 2023-yilga kelib, talabalarning 40-50% SI yordamida xususiy oliygohlarda ta’lim olgan, bu raqam 2018-yilga nisbatan ikki barobar oshgan. MIT kabi muassasalar SI yordamida o‘rganish tezligi 15-20% ga oshgani haqida ma’lumot beradi. SI, shuningdek, ma’muriy yuklarni kamaytirib, o‘qituvchilarga talabalar bilan ko‘proq vaqt ajratishga imkon yaratadi. Shunga qaramasdan, SI texnologiyalariga haddan tashqari ishonch kognitiv va ijodiy qobiliyatlarning kamayishiga olib kelishi mumkin. 2021-yilga kelib, ijodiy qobiliyatlarning 25%ga kamaygani haqidagi tadqiqotlar buni ko‘rsatadi. O‘zbekistonda SI texnologiyalarining joriy etilishi 2021-yildagi milliy strategiya asosida hali ham rivojlanish bosqichida. Biroq ta’limda SI texnologiyalaridan samarali va axloqiy foydalanishni ta’minlash uchun huquqiy asoslarni kuchaytirish zarur.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

QISHLOQ XO‘JALIK KORXONALARINI RENTABELLIGINI ANIQLASH

Kusharov Zoxid Keldiyorovich, Fayziyev Axtam Asrayevich

Ushbu maqolada respublika qishloq xo‘jaligida mahsulot yetishtiruvchi korxonaning muqobil mahsulot tannarxini aniqlab, xo‘jalikning rentabellikka erishish masalalari o‘rganilgan.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

DZYUDOCHILAR ORGANIZMIDA GORMONLARNING TEMPERAMENT BILAN BOG‘LIQLIGI VA TA’SIRINI O‘RGANISH

Izzatullayev Azizbek Renatulla o‘g‘li

Temperament xususiyatlari, aslida, tug‘ma hisoblansa-da, shaxsga bevosita aloqador va anglanadigan bo‘lgani uchun ham ma’lum ma’noda o‘zgarib boradi, shuning uchun ham tug‘ilgan chog‘ida sangvinikka o‘xshash harakatlar namoyon qilgan bolani umrining oxirigacha faqat shundayligicha qoladi, deb hisoblash noto‘g‘ri. “Temperament” termini antik fanning individual pisixologik farqlari tabiatiga bo‘lgan qarashlarga borib taqaladi.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

THE QUESTION OF THE CURRENT MEMBERSHIP OF THE SENTENCE IN THE AZERBAIJANI LANGUAGE

Ellada Mamedova

Ozarbayjon tilshunosligida murakkab gapning shakl va semantik tuzilishi bilan bog‘liq masalalar hali to‘liq hal etilmagan. Bunday holat, ma'lum ma'noda, ob'ektiv sharoitlarni kuzatishdir. Ozarbayjon tilshunosligida murakkab gaplarning grammatik mohiyatini to‘liq va har tomonlama o‘rganish bo‘yicha muayyan ishlar amalga oshirilgan bo‘lsa-da, sintaktik hodisalarning ichki va tashqi semantik xususiyatlarini, ularning ishlash mexanizmini o‘rganuvchi chuqur saviyadagi tadqiqotlarga hali ham katta ehtiyoj sezilmoqda. . Ma’lumki, ozarbayjon tilshunosligida murakkab gaplar sohasida jiddiy ilmiy yutuqlar mavjud. Biroq, butun sintaktik tizim fonida murakkab jumlaning tabiatiga oid umumiy nazariy masalalar hali ham uning izchil va tizimli tadqiqini kutmoqda. Bu masalalarning barchasi o'rganish uchun muhimdir. Bundan tashqari, funksional so‘zlashuv nutqini o‘rganish nuqtai nazaridan alohida qiziqish uyg‘otadigan murakkab gap tuzilishiga aktual bog‘lanish tamoyillari va usullarini qo‘llash ham uning o‘rganish momentini kutayotgan nazariy va amaliy masalalardan biridir.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download

XALQARO BAHOLASH DASTURLARI

Djumaqulov Shuxrat Baxodirovich

Ushbu maqolada xalqaro baholash dasturlari bo‘lmish PISA, PIRLS, TIMSS kabi dasturlar, ularda ishtirok etishning ahamiyati, O‘zbekistonning mazkur dasturlaridagi ishtiroki masalalari tadqiq etilgan.

06.01.2025 Volume 1 Issue 2 View more Download